ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 45


                                               

مطبوعیت (موسیقی)

در تئوری موسیقی، مطبوعیت ، ملایمت ، یا خوشایندی و متضاد آن‌ها، اصطلاحاتی هستند برای توصیف احساسی که از شنیدن دو نت به‌طور همزمان یا کنار هم حاصل می‌شود.

                                               

فهرست آثار باخ

فهرست آثار باخ فهرستی شامل آثار یوهان سباستیان باخ، آهنگساز بزرگ آلمانی، است که نخستین بار ولفگانگ اشمایدر آن را در سال ۱۹۵۰ گردآوری و منتشر کرد. ویرایش دوم این فهرست در سال ۱۹۹۰ منتشر شد. نسخهٔ مختصرِ ویرایش دوم، با عنوان "BWV 2a "، در سال ۱۹۹۸ ...

                                               

فهرست بیامونتی

فهرست بیامونتی یا کاتالوگ بیامونتی فهرستی از تصنیفات لودویگ فان بتهوون است. این فهرست را انتشارات ILTE در تورین در سال ۱۹۶۸ منتشر کرده‌است. بیامونتی متنِ فهرستِ خود را به ایتالیایی نوشته‌است. عنوان اصلیِ فهرست این است: ترجمهٔ آن به فارسی چنین است ...

                                               

کاتالوگ موضوعی شوبرت

کاتالوگ موضوعیِ شوبرت یا فهرست راهنمای دویچ فهرستی موضوعی و شماره‌گذاری‌شده از همهٔ آثار موسیقاییِ فرانتس شوبرت، آهنگساز بزرگ اتریشی، به ترتیبِ تاریخِ تصنیفِ آثار است که آن را اُتو اِریش دویچ، موسیقی‌شناس اتریشی، گرد آورده‌است. نخستین نسخهٔ این ف ...

                                               

وو (بتهوون)

وو یک کوته‌نوشت از نوعِ سرواژه که برای شماره‌گذاریِ برخی آثارِ بدون شمارهٔ "اُپوسِ" لودویگ فان بتهوون به‌کار می‌رود. برای مثال، در استفاده از "وو" یا WoO، مشخصاتِ اثرِ معروفِ برای الیزه را به آلمانی به این شکل می‌نویسند: به انگلیسی: و به فارسی: " ...

                                               

آینولا

آینولا که به‌معنای "خانهٔ آینو" است، نام منزلی است که ژان سیبلیوس به همراه همسرش آینو سیبلیوس و فرزندانشان از سال ۱۹۰۴ تا ۱۹۷۲ میلادی در آن زندگی می‌کردند. این خانه در ساحل خوش‌منظرهٔ دریاچه توسولا در یارونپا، در ۳۸ کیلومتری شمالِ هلسینکی پایتخت ...

                                               

موزه دولتی فرهنگ موسیقی آذربایجان

مخزن موزه واجد نزدیک به ۳۵ هزار اشیای نمایشی می‌باشد. از جمله آنها می‌توان به سازهای ملی آذربایجانی همچون؛ تار، کمانچه، ساز، دف، نقاره، سرنا، نی، و نیز به سازهای متفاوت به‌لحاظ ویژگی‌های خود نظیر؛ گرامافون، پاتفون و غیره … و همچنین به دست‌نوشته‌ه ...

                                               

موزه شارل ازناوور

موزه شارل ازناوور همچنین شناخته شده تحت عنوان Maison Charles Aznavour, یک موزه زندگی‌نامه‌ای در ایروان، ارمنستان می‌باشد که در سال ۲۰۱۱ افتتاح شده‌است. این موزه ساختمانی پنج طبقه در نزدیکی کاسکاد ایروان را احاطه کرده‌است و شامل یک تالار کنسرت فضا ...

                                               

موسیقی‌شناسی قومی

موسیقی‌شناسی قومی ، قوم‌موسیقی‌شناسی یا اتنوموزیکولوژی عبارتست از بررسی "موسیقی غیرغربی" ، "موسیقی قومی" یا "موسیقی جهانی" و مطالعه انسان شناختی موسیقی به مثابه یک پدیده خاص فرهنگی و جنبه‌ای جهانشمول از رفتار اجتماعی انسان.

                                               

ویلی آپل

ویلی آپل یا ویلی اِیپل موسیقی‌شناس، ریاضی‌دان، فیلسوف، و فرهنگ‌نویس آلمانی-آمریکایی بود. او کتاب‌های فراوانی در زمینهٔ موسیقی نوشت. آپل در سال‌های ۱۹۱۲ تا ۱۹۱۴ در دانشگاه‌های بُن و مونیخ ۱۹۱۲–۱۹۱۴ و سپس در دانشگاه برلین ۱۹۱۸–۱۹۲۱ ریاضیات خواند. پ ...

                                               

آرایه (موسیقی)

به رِنگ‌های ثانوی و نُت‌های تزئینی در موسیقی، آرایه یا نت زینت می‌گویند. یکی از اصطلاحات مربوط به آرایه‌ها، پیش‌آی آپوجیاتورا است. پیش‌آ یک نت زینت است که در جای نغمهٔ اصلی، در آغاز ضرب ظاهر و سپس جذب آن می‌شود.

                                               

اچلراندو

اَچِلِراندو یا اتچلراندو از اصطلاحات موسیقی مربوط به سرعت موسیقی به معنای به تدریج تُند کردن، سرعت گرفتن و تُند شونده است. تعجیل در موومان، تندتر کردن حرکت، شتاب در موومان، حرکت یا موومان را تدریجاً و به مُرور تن کردن، از دیگر مفاهیم مرتبط با این ...

                                               

ارکستراسیون

ارکستراسیون یا سازآرایی یکی از شاخه‌های مهم آهنگسازی است و به مراحل عملی نوشتن یک قطعهٔ موسیقی برای ارکستر گفته می‌شود. به عبارت دیگر ارکستراسیون انتخاب و ترکیب سازها برای ساختن یک قطعه موسیقیِ ارکستری گفته می‌شود. ارکستراسیون دانشی است که آهنگسا ...

                                               

استاکاتو

اِستاکاتو یا مقطع، یک شکل از جمله‌بندی یا "آرتیکولاسیون" در موسیقی است که با قرار دادن نقطه‌ای در بالا یا پایینِ یک یا چند نت، ارزش زمانی آن را به نصف کاهش می‌دهد. در این شیوه ابتدا نیمی از ارزش زمانی نتِ داده شده اجرا و نیمی دیگر به سکوت تبدیل م ...

                                               

اکتاو

در تئوری موسیقی، اُکتاو یا هنگام ، که گاه به‌اختصار به صورت 8ve و P8 نیز نوشته می‌شود، فاصلهٔ دو نت همنام متوالی است. هر ساز دارای دامنهٔ خاصی از لحاظ تکرار این نت‌ها است، و دامنهٔ سازها را اغلب با شمارش مجموعِ این هشت نت -که برابر با یک اکتاو می ...

                                               

انتقال (موسیقی)

انتقال در موسیقی فرایند و عملی است در حرکتِ مجموعه‌ای از زیروبمی نت‌ها به بالا یا پایین که بر پایهٔ یک فاصلهٔ ثابت منتقل می‌شود. به عنوانِ مثال می‌توان یک قطعهٔ آهنگسازی شده را به صورتِ کامل به تنالیته‌ای دیگر انتقال داد. در موارد مشابه و به همین ...

                                               

بمل

بِمُل یکی از علامات تغییردهنده است که قبل از نُت‌ها گذارده می‌شود. این علامت صدای نُت را نیم‌پرده پایین می‌آورَد؛ و آن را با نماد "♭" نشان می‌دهند. به‌عبارت‌دیگر، صدای نُت را نیم‌پرده بم می‌کند. بِمُل در تقابل با دیِز است. شستی سفید مورد نظر است) ...

                                               

پانزدهم

پانزدهم یا "دوبل اکتاو" و به اختصار ، فاصله‌ای در موسیقی است که از ترکیبِ دو اکتاو به وجود می‌آید. در اجرای موسیقی و در حرکتِ افقی نیز علامت فاصلۀ "پانزدهم درست" به معنی اجرا در دو اکتاو بالاتر نسبت به نتِ نوشته‌شده‌ است. "پانزدهم درست" از ۲۴ نیم ...

                                               

پنج خط حامل

حامل عبارت است از تعدادی خطوط افقی و موازی، با فواصل مساوی که نت‌های موسیقی روی خطوط و بین خطوط و یک نُت بالای حامل و یک نُت پایینِ حامل نوشته می‌شوند. خطوط حامل از پایین به بالا شمرده می‌شوند. در پُرکاربردترین حالت، حامل از پنج خط تشکیل شده است. ...

                                               

پورتاتو

پرتاتو (در موسیقی با جدا کردن نت‌ها در حالی که آرشه در طول سیم کشیده می‌شود صورت می‌گیرد و بیشتر برای همراهی استفاده می‌شود که تأثیر بسیار روشنی دارد. این نوع آرشه کشی با خطوط کوتاه در زیر و بالای نت‌ها و خطوط اتصال برای نشان دادن تعویض آرشه مشخص ...

                                               

ترانسکریپسیون

آوانویسی و بازنویسی یا ترانسکریپسیون از اصطلاحات موسیقی است و به معنای مکتوب کردنِ یک قطعهٔ شنیداریِ موسیقی است. به عبارتی دیگر، بازنویسی به معنای نت‌نویسیِ یک قطعهٔ شنیداری است که قبلاً نت‌نویسی نشده‌است. برای مثال، نت‌نویسیِ یک بداهه‌نوازیِ جَز ...

                                               

تندا

تندا یا تمپو ، معیاری از سرعت اجرای قطعه‌های موسیقی است. سرعت اهمیت زیادی در اجرای موسیقی دارد و بر احساس ناشی از موسیقی تأثیر می‌گذارد. تمپوی قطعات موسیقی اروپایی تا پیش از دوره کلاسیک، بسته به نوع قطعه، کمابیش ثابت و معلوم بود. از آن دوره به بع ...

                                               

تنظیم (موسیقی)

تنظیم در موسیقی، به مرحلهٔ بعد از آهنگسازی گفته می‌شود که طی آن، چیدمان سازها، جمله‌بندی اثر، و لحن نت‌ها بر پایهٔ قوانین کنترپوان و هارمونی مشخص می‌شود. تنظیم‌کننده، که یک قطعه را برای سازهای مختلف می‌نویسد، باید با قابلیت‌های سازهای گوناگون به‌ ...

                                               

تنوتو

تِنُوتوُ از اصطلاحات موسیقی و از جمله نشانه‌ها و عبارت‌های مربوط به آرتیکولاسیون است. این لغت به معنای حالتی است که یک نُت یا یک صدا را می‌بایست با تمامی ارزش زمانی آن امتداد داد. به عبارت دیگر ارزش زمانی هر نُت را دقیقاً همانگونه که نوشته‌اند، ا ...

                                               

جمله‌بندی (موسیقی)

جمله‌بندی یا آرتیکولاسیون در تئوری موسیقی، بیانگر شیوه‌ای از نت‌نویسی برای تکنیک‌های اجرایی موسیقی است. "جمله‌بندی" نشانه‌ای از پیوستگی یا تفکیک صدای یک یا چند نت است که دارای تفاوت‌های ظریفی خارج از روالِ معمولِ اجرایی در کشش نت، متر و نوانس در ...

                                               

خط اتحاد

خط اتحاد: خطی کمانی یا منحنی شکلی است که اگر در بالا یا پایین دو نت همنام و هم‌صدا قرار گیرد، دیرند آن دو نت را به یکدیگر پیوند می‌دهد و دونت به یک نت تبدیل می‌شوند که ارزش زمانی آن از ترکیب ارزش زمانی آن دو نت تشکیل شده‌است. خطی که بین نت‌ها قرا ...

                                               

خط اتصال

خط اتصال از اصطلاحات موسیقی، خطی کمانی شکل شبیه به خط اتحاد می‌باشد که در بالا یا پایین دو یا چند نت غیر هم صدا قرار می‌گیرد و صدای آن‌ها را به یکدیگر متصل می‌کند. در سازهای زهی آرشهای نت‌هایی که خط اتصال دارند را با "یک آرشه" و در سازهای بادی و ...

                                               

دا کاپو

دا کاپو یا به اختصار در نت‌نویسی به معنای ، علامتی است که در انتهای قطعه می‌آید تا تمام یا قسمتی از قطعه از ابتدای آن تکرار شود. چنانچه داکاپو به تنهایی در پایان قطعه آورده شود به معنای تکرار کامل قطعه از ابتدای آن است اما اگر به‌طور مثال همراه ب ...

                                               

دکرشندو

دِکِرشِندو از اصطلاحات موسیقی به معنای ضعیف شدن یا ضعیف کردن تدریجی صدا است. "دکرشندو" از فعل ایتالیایی "Decrescere" به معنای کم شدن یا فرونشستن گرفته شده‌است. مفهوم این لغت مرتبط با نحوه اجرا در یک جمله یا بخشی از موسیقی است که قدرت صدایی به تدر ...

                                               

ریتارداندو

ریتارداندُو از اصطلاحات موسیقی مربوط به سرعت موسیقی به معنای به تدریج کُند کردن، سُست کردن، آهسته کردن و آرام کردن است. این واژه از فعل ایتالیایی Ritardare به معنی تأخیر کردن گرفته شده‌است. مخفف یا مختصر شدهٔ اصطلاح "ریتارداندو" ، "ریتارد" Ritard ...

                                               

سرکلید

سرکلید مجموعه‌ای از نمادهای موسیقی برای نت‌نویسی است که با علامت دیز ، بمل و بکار شناخته می‌شوند. این علایم پس از کلید و روی پنج خط حامل یا بین آن‌ها قرار گرفته و نشانگرِ تغییر نت در همهٔ زیروبمی نت‌ها است. این علایم که از یک تا هفت "دیز" و "بمل" ...

                                               

سری (موسیقی)

سُری نام علامتی است در موسیقی سنتی ایران که با گذاشته‌شدن قبل از هر نت، آن را به اندازهٔ ربع پرده یا در معنی دقیق‌تر کمتر از نیم‌پرده زیر می‌کند. این علامت از ابداعات علی‌نقی وزیری هنگام ارائهٔ سبک اروپایی برای نت‌نویسی موسیقی ایرانی است. میزان ا ...

                                               

سلفژ

سُلفِژ یا سرایش ، در موسیقی، تکنیکی آموزشی برای آموزش نواک و آوازخوانی است که در آن هر نُتِ میزان با سیلاب خاصی که سیلابُ سُلفژ نامیده می‌شود، خوانده می‌شوند. هفت سیلاب که عملاً استفاده می‌شوند عبارت‌اند از: دو، رِ، می، فا، سُل، لا، سی. برای سلفژ ...

                                               

شدت (موسیقی)

شدت به بلندی صدای نت‌ها در موسیقی گفته می‌شود. مثلاً بسته به میزان محکم بودنِ ضربات مضراب سنتور یا شستی‌های پیانو، شدت صدا فرق می‌کند. فُرته یا فورته به ایتالیایی: forte در زبان موسیقی به‌معنی ادای قوی بیان و پراحساس بودن آن است، از حالت‌های برون ...

                                               

علامت عرضی

در موسیقی علامت عَرَضی علامتی است که در خط حامل قبل از نت‌ها قرار داده می‌شود و صدای آن را نیم پرده زیرتر یا بم‌تر می‌کند. در زبان انگلیسی معمولاً خود نت بم‌شده یا زیرشده را که عضوی از گام تعیین شده در سرکلید نباشد، و همچنین کلیدهای سیاه در سازها ...

                                               

فاصله (موسیقی)

فاصله ، یا بُعد در موسیقی امروزه به مفهوم فاصله مابین دو نت با توجه به نسبت فرکانس موجود بین آن‌ها است. این همان چیزی است که به صورت اختلاف بین دو صدای موسیقایی خود را نشان می‌دهد و گوش قادر به تشخیص آن می‌باشد. مثلاً اختلافی که گوش بین دو نت Do ...

                                               

فیگور باس

فیگور باس ، یک نوع نت‌نویسی است با اعداد و علائمی ، که نشانگرِ فواصل زمانی، آکورد و نت‌هایی غیرزینت هستند. این نمادها توسط سازهایی مانند پیانو، هارپسیکورد، ارگ، عود، لوت، گیتار یا هر ساز دیگری که قادر به اجرای آکورد باشد، نواخته می‌شود و علایم در ...

                                               

کسر میزان

میزان نما معادل نسبتی از گرد است که در یک میزان محصور شده است. در گذشته کسر میزان نام برده میشد که امروزه آن را با کلمه صحیح تر میزان نما میخوانند. اگر در تعریفی از میزان نما بگوییم عدد بالایی تعداد ضرب و عدد پایینی، واحد ضرب را نشان می‌دهد اشتبا ...

                                               

کلید (موسیقی)

کلید یک نشانه موسیقی است که برای تعیین زیرایی نت‌های نوشته شده بکار می‌رود. روی یکی از خطوط در اول حامل قرار گرفته، نام و زیرایی نت‌هایی را که روی آن خط واقع شده تعیین می‌کند. این خط به عنوان نقطه راهنما برای تعیین اسامی نتها روی هر یک از خطوط یا ...

                                               

کودا (موسیقی)

کُودا پاساژی است که یک قطعهٔ موسیقی یا یک موومان را به پایان برده و جمع‌بندی می‌کند. کُدا از نظر تکنیکی یک کادانسِ گسترش‌یافته است. کُدا می‌تواند به سادگیِ چند میزان یا به پیچیدگیِ یک بخش کامل باشد.

                                               

گوئیدو د آرتزو

گوئیدو د آرتزو ، نظریه‌پردازی در زمینه موسیقی بود که در قرون وسطی می‌زیست. از او به عنوان نمادگذار نت‌های موسیقی به صورت امروزی یاد می‌شود، که جایگزین نمادگذاری "نیومتیک" شد. نوشته او، "میکرولوگِس" ، دومین مقاله شناخته شده در زمینه موسیقی در قرون ...

                                               

لگاتو

لگاتو یا متصل در تئوری موسیقی نشانه‌ای از اجرای موسیقی و نت‌نویسی برای حرکتِ پیوسته و غیر استاکاتو در یک جملهٔ موسیقی است که با استفاده از یک خطِ منحنی به نام خط اتصال، یا در جمله‌های طولانی‌تر با نوشتن اجرا می‌شود. لگاتو شکلی از جمله‌بندی یا "آر ...

                                               

مارکاتو

مارکاتو به اختصار به معنی مشخص و نشان‌دار، یک شیوه در اجرای موسیقی برای نوازندگان و خوانندگان است و نشان می‌دهد که نوازنده یا خواننده باید نت‌ها را شمرده‌تر و بلندتر از حد معمول اجرا کند. در این نوع از اجرا از علامت‌های و در بالا یا پایینِ نت است ...

                                               

مد (موسیقی)

در تئوری موسیقی کلاسیک، مد عموماً به شکلی از گام اشاره دارد که با مجموعه‌ای از حالت‌های مشخص ملودیک همراه است. این معنا، که در سال‌های اخیر رایج‌ترین استفاده از واژه "مد" است، سنت‌هایی تاریخی از قرون وسطی را منعکس می‌کند که خود آن‌ها برگرفته از ت ...

                                               

میزان (موسیقی)

میزان یا ترازه یا ترازک در موسیقی، نشانه‌هایی است که برای مشخص کردن دوره‌ها و تعداد ضرب در هر دوره، و تشخیص همهٔ نکته‌های وابسته وضع شده‌است. هر دوره به‌وسیلهٔ خطی عمودی، که حامل را قطع می‌کند، از دوره‌های پس و پیشِ خود جدا می‌شود. محتوای میان هر ...

                                               

نئوم

نئوم یا نت‌نویسی مربعی یک روش ابتدایی برای نت‌نویسی بود که پیش از ابداع پنج خط حامل در اروپا رواج داشت. نئوم‌های اولیه به طور دقیق نت یا ضرب‌اهنگ را مشخص نمی‌کردند اما به تدریج با تکمیل این روش نت‌نویسی، امکان نمایش زیروبمی نت‌ها و فاصله بین آن‌ه ...

                                               

نت (موسیقی)

نُت در موسیقی ، نت نشانه ای برای بیان صدای موسیقایی است. در زبان انگلیسی این کلمه به معنی صدا نیز کاربرد دارد. هر نت در موسیقی میزان نواک زیر و بمی و دیرَند میزان کشش یک صدا را بیان می کند. حامل: عبارت است از تعدادی خطوط افقی و موازی، با فواصل مس ...

                                               

نت نقطه‌دار

نت نقطه‌دار ، زمانی که در کنار نُت قرار می‌گیرد، نصف ارزش زمانی نُت را به آن اضافه می‌کند. به عنوان مثال چنانچه نقطه در کنار یک نُت چهار‌ضربی قرار گیرد، نصف ارزش آن را به آن افزوده و ارزش زمانی نت حاصله، که نقطه‌دار خوانده می‌شود، را به شش ضرب تغ ...

                                               

درود بلامی

درود بلامی سلام نظامی است که فرنسیس بلامی، کشیش و نویسندهٔ سوسیالیست مسیحی، برای اجرا در کنار تعهد تابعیت آمریکا که خود ایجادش کرده بود، پیشنهاد داده بود. این درود در دوره‌ای که به همراه تعهد تابعیت اجرا می‌شد، گاه به درود پرچم مشهور بود. بعدتر ف ...

                                               

روز معلم در تایلند

وای خرو به زبان تای: พิธีไหว้ครู به معنی روز معلم نوعی آیین است که در روز ۱۶ ژانویه هر سال در تایلند برگزار می‌شود که در این مراسم تمامی دانش آموزان طی مراسمی برای مقام معلم و معلمان خود آواز خوانی می‌کنند و در مقابل آنها تعظیم می‌کنند